Evrópuvefurinn: Hverjar eru helstu breytingarnar sem urðu á stofnunum Evrópusambandsins við aðild Króatíu?

Hlusta

Helstu breytingarnar sem urðu á stofnunum Evrópusambandsins við aðild Króatíu eru þær að atkvæðavægi í ráði Evópusambandsins hefur breyst, Evrópuþingmönnum fjölgaði um tólf, framkvæmdastjóri frá Króatíu hefur verið skipaður og skipting á heildarhlutafé Seðlabanka Evrópu hefur verið endurmetin. Upptaka evru og aðild Króatíu að Schengen fæst ekki sjálfkrafa með aðild.

***

Króatía fékk formlega inngöngu í Evrópusambandið 1. júlí 2013. Aðildarríki sambandsins eru þar með orðin 28 og hefur heildarfjöldi íbúa í Evrópusambandinu hækkað í rúmar 508 milljónir. Opinberum tungumálum sambandsins hefur einnig fjölgað úr 23 í 24.

Atkvæðavægi í ráðinu hefur breyst í kjölfar aðildar Króatíu að ESB. Til að tillaga nái fram að ganga með auknum meirihluta þarf hún að fá að minnsta kosti 74% af samanlögðu atkvæðavægi, það er 260 atkvæði af 352. Ef tillaga á uppruna sinn hjá framkvæmdastjórninni þurfa atkvæðin að koma frá 15 aðildarríkjum í það minnsta (en ekki 14 eins og áður). Ef ráðið tekur ekki ákvörðun að tillögu framkvæmdastjórnarinnar þurfa atkvæðin að koma frá að minnsta kosti 19 aðildarríkjum (í stað 18). Króatía hefur sjö atkvæði í ráðherraráðinu sem er það sama og hjá Danmörku, Finnlandi, Írlandi, Litháen og Slóvakíu.

Skipting atkvæða í ráðinu eftir aðild Króatíu:

Bretland, Frakkland, Ítalía, Þýskaland	29
Pólland, Spánn	27
Rúmenía	14
Holland	13
Belgía, Grikkland, Portúgal, Tékkland, Ungverjaland	12
Austurríki, Búlgaría, Svíþjóð	10
Danmörk, Finnland, Írland, Króatía, Litháen, Slóvakía	7
Eistland, Kýpur, Lettland, Lúxemborg, Slóvenía	4
Malta	3
Samtals:	352

Nánar er fjallað um vægi aðildarríkjanna innan ráðsins og þær breytingar sem munu verða frá og með 1. nóvember 2014 í svari við spurningunni Nákvæmlega hverju breytir Lissabon-sáttmálinn um áhrif smáríkja innan ráðs ESB á næstu árum?

Röð aðildarríkjanna til að fara með formennsku í ráðinu mun haldast óbreytt og verður hún ekki endurskoðuð fyrr en árið 2017. Samkvæmt núverandi niðurröðun mun Króatía ekki fara með formennsku í ráðinu fyrr en í fyrsta lagi seinni hluta árs 2020.

Skipting á formennsku í ráðinu fram til ársins 2020:

Ártal	Fyrri árshelmingur	Seinni árshelmingur
2013		Litháen
2014	Grikkland	Ítalía
2015	Lettland	Lúxemborg
2016	Holland	Slóvakía
2017	Malta	Bretland
2018	Eistland	Búlgaría
2019	Austurríki	Rúmenía
2020	Finnland

Evrópuþingmönnum hefur fjölgað og sitja nú 12 þingmenn frá Króatíu á Evrópuþinginu. Fimm þeirra gengu til liðs við kristilega demókrata, fimm við sósíaldemókrata, einn við íhaldsmenn og einn við sameinaða vinstrimenn og græningja. Helmingur þingmannanna eru konur. Evrópuþingmenn frá Króatíu eru jafnmargir og frá Írlandi og Litháen. Nánar er fjallað um fjölda Evrópuþingmanna í svari við spurningunni Hversu margir þingmenn sitja á þingi Evrópusambandsins?

Á myndinni sjást Ivo Josipovic forseti Króatíu og Jadranka Kosor forsætisráðherra Króatíu undirrita aðildarsamninginn að ESB í Brussel 9. desember 2011.

Króatinn Neven Mimica hefur verið skipaður framkvæmdastjóri á sviði neytendamála fram til loka október 2014. Einnig hafa fulltrúar frá Króatíu tekið sæti í efnahags- og félagsmálanefndinni og svæðanefndinni. Skipað verður í sæti Endurskoðunarréttarins og dómstóls Evrópusambandsins á næstunni og er verið að vinna úr umsóknum til að manna ýmsar stöður innan stofnana ESB. Framkvæmdastjórnin ein stefnir að því að ráða í 249 stöður fyrir 1. júlí 2018.

Skráð hlutafé Seðlabanka Evrópu og fjárhæðir eigna í gjaldeyrisforða sem færa má til hans jukust við aðild Króatíu að sambandinu. Skipting heildarhlutafjár Seðlabanka Evrópu var þar með endurmetin frá og með 1. júlí. Seðlabanki Króatíu varð hluti af seðlabankakerfi Evrópu og bankastjóri seðlabanka Króatíu tekur nú þátt í starfsemi aðalráðs Seðlabanka Evrópu. Króatía notast þó enn þá við gjaldmiðilinn sinn kunas og mun ekki taka upp evru fyrr en hún uppfyllir Maastricht-skilyrðin.

Persónubundið eftirlit við landamæri Króatíu er enn við lýði þar sem aðild að Schengen-samstarfinu fæst ekki sjálfkrafa við inngöngu í Evrópusambandið. Aðild Króatíu að Schengen gæti tekið þónokkur ár.

Heimildir og mynd:

EUROPA - PRESS RELEASES - Press Release - Croatia´s accession to the European Union. (Skoðað 1.7.2013).
Changes within the European Union as from 1 July 2013 related to the accession of Croatia . (Skoðað 1.7.2013).
Neven Mimica. (Skoðað 2.7.2013).
Appointments in the context of Croatia's accession to the EU . (Skoðað 2.7.2013).
ECB: Croatia joins the European Union. (Skoðað 3.7.2013).
ECB: Adjustments to the ECB´s capital subscription key due to EU enlargement. (Skoðað 3.7.2013).
Delegation of the European Union to the United States. (Sótt 4.7.2013).
Croatian President, Ivo Josipovic, and Croatian Prime Minister, Jadranka Kosor, signing Croatia´s Accession Treaty, Brussels, 9 December 2011 | Flickr - Photo Sharing! Myndrétthafi er President of the European Council. Myndin er birt undir Creative Commons-leyfi. (Sótt 4.7.2013).

Hverjar eru helstu breytingarnar sem urðu á stofnunum Evrópusambandsins við aðild Króatíu?

Höfundur

Útgáfudagur

Spyrjandi

Efnisorð

Tilvísun

Tengd svör á Evrópuvefnum

Hvaða varanlegu undanþágur frá núgildandi sáttmálum, lögum og reglum og lögum sem kunna að vera sett í framtíðinni fékk Króatía í aðildarsamningi við Evrópusambandið?

Að hverju voru Króatar spurðir í þjóðaratkvæðagreiðslunni um aðild að ESB?

Hverjir eru helstu eigendur Seðlabanka Evrópu og hvert er hlutverk hans við útgáfu evru?

Er Seðlabanki Evrópu einkabanki?

Hver eru opinber tungumál Evrópusambandsins?

Hvað felst í Schengen-samstarfinu og þarf ég vegabréf til að ferðast innan Schengen-svæðisins?

Hverjar yrðu helstu breytingar fyrir Íslendinga, ef landið segði sig úr Schengen-samstarfinu?

Getum við tekið upp evru ef við göngum í Evrópusambandið?