Leit á vefnum

Niðurstöður leitar: „r��ki utan ESB“

635 svör fundust
Menntun, vísindi og samstarfsáætlanir

Hefur EES-aðild Íslands einhver áhrif á íslenska tungu og mundi eitthvað breytast ef við færum í ESB?

5.3.2026

Í krafti aðildar að Evrópska efnahagssvæðinu (EES) taka Íslendingar þátt í mennta- og vísindaáætlunum Evrópusambandsins og hefur íslensk menning og íslensk tunga notið þess á ýmsan hátt. Þar má t.d. nefna þátttöku í verkefninu META-NET á árunum 2011-2013. Markmið þessa verkefnis var einkum að koma upp rafrænum mál...

Menntun, vísindi og samstarfsáætlanir

Hver eru opinber tungumál ESB og hver er málstefna sambandsins í stuttu máli?

6.3.2026

Frá stofnun árið 1957 hefur Evrópusambandið (ESB, áður Evrópubandalagið) lagt áherslu á að virða þjóðtungur sambandsríkjanna. Í upphafi var ákveðið að opinber tungumál sambandsins skyldu vera þau sex sem voru opinber mál stofnríkjanna, og þau áttu að hafa jafnan rétt. Þegar ný ríki hafa verið tekin inn í sambandið...

Aðildarviðræður Íslands

Skiptir einhverju máli hvort viðræður Íslands við ESB byrja upp á nýtt eða fyrri viðræðum er haldið áfram?

17.4.2026

Einfalda svarið við þeirri spurningu er að ef viðræður eru hafnar að nýju þurfa öll aðildarríkin að samþykkja Ísland sem ríki til aðildarviðræðna. Það ferli getur tekur nokkurn tíma. Ef viðræðum er haldið áfram hefur Ísland þegar hlotið samþykki allra aðildarríka ESB til viðræðna. Ísland sótti um aðild að Evróp...

Aðildarviðræður Íslands

Hvað er talið að útgjöld Íslands yrðu há ef landið gengi í ESB og hvernig er það reiknað út?

6.7.2026

Til að reikna út áætlaðan kostnað Íslands við aðild að ESB er yfirleitt miðað við greiðslu helstu nágrannaþjóða, eins og Danmerkur, Svíþjóðar og Finnlands. Þegar Ísland átti í viðræðum við ESB á árunum 2010-2013 gáfu útreikningar til kynna að nettóframlag Íslands, það er greiðslur til ESB að frádreginni heildarfjá...

Stofnanir

Hvaða tekjustofna hefur Evrópusambandið?

7.7.2026

Útgjöld Evrópusambandsins eru að langmestu leyti fjármögnuð með beinum framlögum frá aðildarríkjunum. Framlögin taka mið af vergum þjóðartekjum ríkjanna, virðisaukaskattstofni, innheimtum tollum og álagningu vegna óendurunnins plastumbúðaúrgangs. Framlögin skiptast hlutfallslega milli ríkjanna eftir umsömdum reglu...

Aðildarviðræður Íslands

Hver var þjóðarviljinn í umræðu um áframhald eða slit á aðildarviðræðum við ESB?

8.7.2026

Upprunalega spurningin hljóðaði svona: Hvaða hlutverk léku skoðanakannanir um þjóðarvilja í stjórnmálaumræðunni árið 2015 þegar tekist var á um hvort halda ætti áfram aðildarviðræðum við Evrópusambandið? Skoðanakannanir og túlkanir á þjóðarvilja voru iðulega á lofti í stjórnmálaumræðunni um framhald aðildar...

Stofnanir

Hvað er NAFTA og hver er munurinn á uppbyggingu þess og ESB?

2.10.2009

Skammstöfunin NAFTA stendur fyrir North American Free Trade Agreement eða Fríverslunarsamning Norður-Ameríku. Bandaríkin, Kanada og Mexíkó eru aðilar að samningnum sem tryggir fríverslun milli landanna. *** Í 102. gr. samningsins kemur fram hver markmið hans eru: ryðja úr vegi viðskiptahindrunum og stuðla ...

Efnahags- og gjaldeyrismál

Er rétt að evran verði að heita „euro“ í öllum aðildarríkjum ESB?

13.1.2012

Þetta er að hluta til rétt. Hinn sameiginlegi gjaldmiðill Evrópusambandsins verður að heita „euro“ í opinberum skjölum sambandsins á öllum tungumálum aðildarríkjanna. Í öðrum skjölum, svo sem landslögum aðildarríkjanna, er ríkjunum heimilt að nota annan rithátt, í samræmi við málfræðireglur og hefðir viðkomandi tu...

Menntun, vísindi og samstarfsáætlanir

Gilda sömu reglur um viðurkenningu á menntun í öllum aðildarríkjum ESB? - Myndband

22.6.2012

Það gilda ekki sömu reglur um viðurkenningu á menntun í öllum aðildarríkjum ESB. Evrópusambandið fer ekki með valdheimildir til að setja reglur í menntamálum en það hefur heimildir til að stuðla að samvinnu aðildarríkjanna í þeim málaflokki. Viðurkenning menntunar innan Evrópusambandsins byggist á því að aðildarrí...

Ýmislegt

Hvað er átt við með svissnesku leiðinni í samskiptum ríkja við ESB?

20.7.2012

Þegar talað er um svissnesku leiðina eða svissnesku lausnina í samskiptum ríkja við Evrópusambandið er verið að vísa til tvíhliða samninga Sviss við ESB um aðgang að innri markaði sambandsins. Fullveldissjónarmið réðu því að Sviss kaus á sínum tíma að taka ekki þátt í EES-samstarfinu og leita heldur eftir tvíhliða...

EES-samningurinn

Mætti fólk yngra en 18 ára vinna ef við göngum í ESB?

15.3.2013

Já, einstaklingar yngri en 18 ára mættu vinna ef Ísland gengi í Evrópusambandið. Sem aðili að EES-samningnum hefur Ísland þegar tekið upp í íslenskan rétt afleiddar gerðir Evrópusambandsins á sviði vinnumála, þeirra á meðal tilskipun sambandsins um vinnuvernd ungmenna. Í henni eru gerðar lágmarkskröfur til aðildar...

Sögulegt efni

Getum við borið ESB saman við eitthvað annað kerfi í sögunni? - Myndband

28.2.2013

Óhætt er að fullyrða að Evrópusambandið er einstætt ríkjasamband og að því leyti er það tæplega sambærilegt við nokkuð annað sögulegt fyrirbæri eða „kerfi í sögunni“. Það sem einkennir sambandið er annars vegar að það er samband fullvalda þjóðríkja, sem halda fast í táknræn gildi þjóðríkisins. Hins vegar er samsta...

Efnahags- og gjaldeyrismál

Hver er viðbótarkostnaður ESB-ríkjanna þegar þau fara með formennsku í ráðinu?

11.10.2013

Aðildarríki Evrópusambandsins skiptast á að fara með formennsku í ráðinu á hálfs árs fresti. Formennska í ráðinu er nánar skilgreind í svari við spurningunni Hvað felst í því að fara með formennsku í ráðinu? Aðildarríkin ákveða sjálf hversu miklum fjármunum þau eyða í sinni formennskutíð. Kostnaðurinn er því br...

Aðildarviðræður Íslands

Eru mörg Evrópulönd á móti því að Ísland fái aðild að ESB?

28.3.2014

Erfitt er að vita fyrir víst hvort einhver einstök Evrópulönd hafi verið eða séu opinberlega mótfallin aðildarumsókn Íslands að Evrópusambandinu. Móttökur aðildarríkja ESB við umsókn Íslands voru almennt jákvæðar þrátt fyrir deilur Íslands við tiltekin aðildarríki um makrílveiðar og Icesave-reikningana. Þó er vita...

Aðildarviðræður Íslands

Hvort var gert hlé á aðildarviðræðum Íslands og ESB eða þeim slitið?

8.11.2013

Upprunalega spurningin hljóðaði svona: Var gert hlé á aðildarviðræðum Íslands og ESB eða var þeim slitið? Stundum finnst manni það óljóst í umræðunni. Stutta svarið Stefna ríkisstjórnar Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks í Evrópumálum 2013-2016 mælti fyrir um að hlé yrði gert á aðildarviðræðum Íslands og ...

Fleiri niðurstöður