Evrópuvefurinn: Hverjir ákváðu samningsmarkmið Íslands í aðildarviðræðum við Evrópusambandið sem hófust 2010?

Hlusta

Í desember 2009 skipaði utanríkisráðherra tíu samningahópa til að annast undirbúning aðildarviðræðna við ESB á einstökum samningssviðum. Í hverjum hópi var formaður og auk hans fulltrúar ráðuneyta og stofnana, hagsmunaaðila, félagasamtaka og háskólasamfélagsins, alls yfir 200 manns í þessum 10 hópum. Hlutverk hópanna fólst einkum í því að fara yfir regluverk Íslands og ESB (rýnivinna, e. screening process), undirbúa tillögur um samningsafstöðu Íslands, ræða við ESB um samningsafstöðuna og móta hana nánar eftir því sem viðræðunum vatt fram.

Í samninganefnd Íslands áttu sæti allir formenn samningahópanna tíu, Stefán Haukur Jóhannesson aðalsamningamaður Íslands, sem stýrði nefndinni, auk sjö annarra nefndarmanna. Nefndin hafði það hlutverk að vera aðalsamningamanni til ráðgjafar og stuðnings í samningaviðræðunum. Henni var ætlað að fjalla um samningsafstöðu Íslands í viðræðunum á grundvelli tillagna samningahópanna og hún átti jafnframt að vera upplýsinga- og samráðsvettvangur formanna einstakra samningahópa.

Frá fyrsta fundi samninganefndar Íslands í Þjóðmenningarhúsinu 11. nóvember 2009.

Samkvæmt áliti meirihluta utanríkismálanefndar Alþingis, með þingsályktunartillögu um að fela ríkisstjórn Íslands að sækja um aðild að Evrópusambandinu, var fyrirhugað að endanlegar ákvarðanir í málefnum sem tengjast aðildarviðræðum yrðu í höndum ríkisstjórnarinnar. Í því fólst að allar ákvarðanir um samningsafstöðu Íslands á einstökum sviðum yrðu samþykktar í ríkisstjórn að loknu samráðsferli en stjórnskipuleg ábyrgð á viðræðunum lá hjá utanríkisráðherra.

Um hlutverk Alþingis í samráðsferlinu segir í nefndarálitinu að tryggja verði að þingið standi ekki frammi fyrir orðnum hlut heldur sé virkur þátttakandi og eftirlitsaðili, enda sé það á endanum hlutverk Alþingis að fjalla um aðildarsamninginn. Í samræmi við álitið skipaði utanríkismálanefnd sérstakan starfshóp um Evrópumál í júlí 2009. Starfshópnum, sem skipaður var einum fulltrúa hvers stjórnmálaflokks, var ætlað að funda reglubundið með utanríkisráðherra og samninganefnd Íslands auk þess sem honum var ætlað að sitja í samráðshópi ríkisstjórnarinnar og hagsmunaaðila.

Um nauðsyn þess að slíkur samráðshópur yrði til ráðgjafar í ferlinu var einnig fjallað í meirihlutaáliti utanríkismálanefndar og ráð gert fyrir að samninganefnd mundi halda reglulega fundi með samráðshópnum, upplýsa hann um stöðu mála í viðræðunum og leggja fyrir hann framkomnar tillögur um samningsafstöðu Íslands. Samráðshópnum var ætlað að tryggja virka þátttöku hagsmunaaðila í viðræðuferlinu og mótun á afstöðu Íslands á hverjum tíma.

Heimildir og mynd:

Upphafleg spurning var sem hér segir:

Hver eða hverjir ákveða samningsafstöðu eða samningsmarkmið Íslands í aðildarviðræðum við Evrópusambandið?

Hverjir ákváðu samningsmarkmið Íslands í aðildarviðræðum við Evrópusambandið sem hófust 2010?

Höfundur

Útgáfudagur

Síðast uppfært

Spyrjandi

Efnisorð

Tilvísun

Tengd svör á Evrópuvefnum

Hver er munurinn á varanlegum undanþágum og sérlausnum í samningaviðræðum við ESB?

Er kostnaður Íslands í samningaferli við ESB einhver eða borgar ESB fyrir ferlið?

Geta aðildarríki ESB gengið úr sambandinu?